NEXUS: Spor Aracılığıyla Kariyer Rehberliği ve Sosyal Uyum Projesinin Etki Analizi ve Öğrenilen Dersler Raporları

Federal Alman Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Bakanlığı (BMZ) tarafından finanse edilen, Alman Uluslararası İşbirliği Kurumu (GIZ) yürütücülüğünde; T.C. Millî Eğitim Bakanlığı ve T.C. Gençlik ve Spor Bakanlığı iş birliğiyle Temmuz 2019 - Aralık 2022 tarihleri arasında gerçekleştirilen “NEXUS Sosyal Uyum ve Kariyer Rehberliği” projesinin araştırma ve raporlama süreçlerinde, veri analisti olarak görev almış bulunmaktayım.

Geniş kapsamlı bu proje, Temmuz 2019 itibarıyla başlamış olup; projenin ilk evrelerinde uluslararası bir ağ olan streetfootballworld (yeni adıyla Common Goal) ve yerel uygulayıcı ortak Bonyan Derneği tarafından saha çalışmaları yürütülmüştür. Bu süreçte; Futbol3 (Football3) adı verilen yenilikçi müfredat geliştirilmiş, usta eğiticiler yetiştirilmiş ve 4 pilot ilde (Ankara, Bursa, Gaziantep, Kahramanmaraş) binlerce gence ulaşan spor temelli beceri eğitimleri ve turnuvalar düzenlenmiştir.

Projenin sahadaki uygulamalarının tamamlanmasının ardından, Nisan 2021 - Ekim 2022 tarihleri arasında gerçekleştirilen etki değerlendirme ve raporlama fazında, proje yürütücüsü Recep Varçın liderliğinde, Prof. Dr. Metin Özuğurlu ile birlikte veri analisti olarak araştırma ekibinde yer aldım. Bu süreçte, projenin yarattığı sosyal etkiyi ölçmek ve kurumsal hafıza oluşturmak amacıyla çok dilli olarak hazırlanan iki temel rapora katkı sundum.

“Hızlı Değerlendirme Prosedürü” (Rapid Assessment Procedures) kullanılarak hazırlanan ve projenin bilimsel çıktısı niteliğindeki bu iki raporun detayları şöyledir:

• Spor Aracılığı ile Kariyer Rehberliği ve Sosyal Uyum Etki Araştırması Raporu: Bu rapor, projenin nihai yararlanıcıları olan Türk ve Suriyeli öğrenciler üzerindeki somut etkilerini ortaya koymaktadır. Anketler ve saha verilerine dayalı analizler sonucunda; uygulanan müfredatın gençlerin sosyal içerme (social inclusion) ve istihdam edilebilirlik (employability) becerilerine olan katkısı nicel verilerle tartışılmıştır. Analiz bulgularına göre, eğitimcilerin %85’i müfredatın öğrencilerin sosyal becerilerini geliştirdiğini, %78’i ise iş hayatına hazırlık becerilerine olumlu katkı sağladığını belirtmiştir. Rapor, sporun yalnızca fiziksel bir aktivite değil, aynı zamanda özgüven, takım çalışması ve çatışma çözümü gibi yetkinlikleri kazandıran pedagojik bir araç olduğunu bilimsel verilerle dokümante etmiştir.
• Spor Aracılığı ile Kariyer Rehberliği ve Sosyal Uyum Öğrenilen Dersler Raporu: Projenin süreç değerlendirmesine odaklanan bu rapor, gelecekteki benzer inisiyatifler için stratejik bir rehber niteliğindedir. Projedeki 6 kilit aktör, antrenörler ve öğretmenlerle yapılan derinlemesine görüşmelerin analizi neticesinde; sürdürülebilirlik, eğitim sürelerinin optimizasyonu (örn. eğitimlerin yoğunlaştırılması) ve yerel yönetimlerle iş birliği modelleri üzerine kritik çıkarımlar yapılmıştır. Rapor, proje sürecinde karşılaşılan zorlukları ve geliştirilen çözüm yollarını “kurumsal öğrenme” perspektifiyle ele alarak, politika yapıcılara yönelik somut öneriler seti sunmaktadır.

Bu çalışma, uluslararası bir kalkınma projesinin veriye dayalı etki analizini gerçekleştirmesi ve “Spor ve Kalkınma” (Sport for Development) literatürüne Türkiye özelinde sağladığı akademik katkı açısından önem taşımaktadır.

İlgili bağlantılar için lütfen tıklayınız:

• Gençlik ve Spor Bakanlığı: Millî Eğitim Bakanlığı ile Ortak Kapanış Etkinliği
• Millî Eğitim Bakanlığı: Kariyer Rehberliği ve Sosyal Uyum İş Birliği Protokolü (PDF)